इरानमाथिको प्रतिबन्ध हटाउने प्रस्तावबारे ट्रम्पको खण्डन

काठमाडौं, असोज १३-अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानमाथि लगाइएका प्रतिबन्ध हटाउने वा रोक्का गरिएका इरानी रकम फुकुवा गर्ने प्रस्ताव आफूले नराखेको स्पष्ट पारेका छन्।
अमेरिकी प्रशासनले इरानको आणविक कार्यक्रममा ठोस प्रतिबद्धता जनाए प्रतिबन्धमा केही राहत दिन सक्ने तयारी गरेको भन्ने विवरण सार्वजनिक भएपछि ट्रम्पले त्यसको खण्डन गरेका हुन्। उनले सामाजिक सञ्जालमार्फत आफूले इरानलाई त्यस्तो कुनै प्रस्ताव नगरेको बताएका छन्।
यसअघि अमेरिकी अधिकारीलाई उद्धृत गर्दै सार्वजनिक भएको विवरणमा इरानले आफ्नो आणविक कार्यक्रममा ठोस कदम चाले प्रतिबन्धमा राहत तथा विदेशमा रोक्का गरिएका इरानी कोष फुकुवा गर्न सकिने संकेत गरिएको थियो। यो विवरणअनुसार अमेरिकाले आणविक विषयलाई वार्ताको मुख्य सर्तका रूपमा अघि सारेको थियो।
अमेरिका र इरानबीच प्रत्यक्ष संवादको साटो मध्यस्थमार्फत सम्पर्क भइरहेको अवस्थामा यो विवादास्पद विवरण सार्वजनिक भएको हो। कतार र पाकिस्तानका मध्यस्थकर्ताले दुवै पक्षबीच संवाद अघि बढाउने प्रयास गरिरहेका छन्। न्यूयोर्कमा इरानी विदेशमन्त्री अब्बास अराघ्ची र मध्यस्थकर्ताबीच भेटवार्ता तथा अमेरिकी अधिकारीसँग समेत छलफलको प्रयास भइरहेको छ।
वार्ताका क्रममा होर्मुज जलडमरूमध्यको सञ्चालन र अमेरिकी नाकाबन्दीको विषय इरानका लागि प्रमुख मुद्दा बनेको छ भने अमेरिकी पक्षले इरानको आणविक कार्यक्रमसँग सम्बन्धित प्रतिबद्धतालाई प्राथमिकतामा राखेको विवरणहरूमा उल्लेख छ।
दुवै पक्षबीच केही कूटनीतिक सम्पर्क भइरहे पनि मुख्य विषयमा मतभेद कायमै रहेको बताइएको छ। इरानको आणविक कार्यक्रम र होर्मुज जलडमरूमध्यसम्बन्धी विषयमा सहमतिको आधार खोज्ने प्रयास जारी छ।
यसैबीच, इरानी पक्षले पनि आणविक विषयमा आफ्नो धारणा परिवर्तन भएको भन्ने केही रिपोर्टलाई अस्वीकार गरेको विवरण सार्वजनिक भएका छन्। यसले वार्तामा सहभागी पक्षहरूको सार्वजनिक धारणा र सञ्चारमाध्यममा आएका विवरणबीच फरक देखिएको छ।
ट्रम्पको पछिल्लो खण्डनपछि प्रतिबन्धमा राहत वा रोक्का रकम फुकुवा गर्ने विषयमा अमेरिकी सरकारको औपचारिक प्रस्ताव वास्तवमा के हो भन्ने प्रश्न भने अझै स्पष्ट हुन बाँकी छ।