काठमाडौं, २७ पुस २०८२ — नेपाली कांग्रेसमा नेतृत्व परिवर्तन अब सम्भावनाको कुरा रहेन, विशेष महाधिवेशनले त्यसलाई निर्विकल्प निष्कर्षतर्फ डोर्याएको छ। राजधानी काठमाडौंमा आइतबार सम्पन्न विशेष महाधिवेशनको उद्घाटन सत्रले पार्टीको नीति, नेतृत्व र पुस्तान्तरणको दिशा स्पष्ट संकेतसहित कोरिदिएको छ।
महामन्त्रीद्वय गगन थापा र विश्वप्रकाश शर्मा नेतृत्वको नयाँ पुस्ताले कांग्रेसलाई अब ‘प्रतिक्रियात्मक पार्टी’ होइन, आत्मसमीक्षाबाट पुनर्जन्म हुने राष्ट्रिय शक्तिका रूपमा उभ्याउने उद्घोष गरेका छन्।
देउवा अनुपस्थित, सन्देश स्पष्ट
सभापति शेरबहादुर देउवा विशेष महाधिवेशनमा अनुपस्थित रहे। आफ्नै पार्टीका बहुमत प्रतिनिधिले माग गरेको विशेष महाधिवेशनमा सहभागी नहुनु आफैंमा राजनीतिक सन्देश बन्यो। एमाले र अन्य दलका महाधिवेशनमा सहभागी हुने देउवा कांग्रेसकै विशेष महाधिवेशनबाट टाढा रहनुले पार्टी पंक्तिभित्र नेतृत्वको दूरीलाई झनै प्रस्ट पारेको छ।
विशेष महाधिवेशनस्थलमा भने देउवाविहीन कांग्रेस देखियो, जहाँ प्रश्न गर्ने, बहस गर्ने र निर्णय खोज्ने कार्यकर्ताको भीड थियो।
दुई तिहाइ प्रतिनिधि, बलियो वैधानिकता
विशेष महाधिवेशनको पक्षमा २ हजार ६६२ प्रतिनिधि खुलिसकेका छन्।
७७ जिल्लामध्ये करिब ६२ प्रतिशत प्रतिनिधिको सहभागिताले यो महाधिवेशनलाई केवल गुटीय होइन, वैधानिक र निर्णायक बनाएको छ।
प्रदेशगत सहभागिता यसप्रकार छः
कोशी: ४२५
मधेश: ४४६
बागमती: ४३२
गण्डकी: २९६
लुम्बिनी: ३९८
कर्णाली: १३४
सुदूरपश्चिम: १५८
उपत्यका: १७८
भ्रातृ, शुभेच्छुक र जनसम्पर्क: १९५
कांग्रेसमा कुल महाधिवेशन प्रतिनिधि संख्या ४ हजार ७ सय ४३ रहेको छ।
भाषण होइन, आत्मसमीक्षा
गगन थापा र विश्वप्रकाश शर्माका भाषणहरू गाली, उत्तेजना वा खोक्रा आश्वासनले भरिएका थिएनन्।
उनीहरूले भने—
> “बीपीको रगत होइन, विचार छ।
गणेशमानको नाम होइन, साहस छ।
कांग्रेस दास र लासको पार्टी होइन।”
जेनजी आन्दोलनपछि उदाएका प्रश्न, नागरिक असन्तोष, पार्टी नेतृत्वका कमजोरी र आफ्नै भूललाई स्वीकार गर्दै उनीहरूले आत्मसमीक्षालाई राजनीतिक शक्तिमा रूपान्तरण गर्ने प्रयास गरे।
बन्दसत्रबाट संरचनात्मक क्रान्ति प्रस्ताव
सोमबारदेखि सुरु हुने बन्दसत्रमा महामन्त्रीहरूले ऐतिहासिक प्रस्ताव पेस गर्दैछन्—
एक व्यक्ति
१ पटक राष्ट्रपति
२ पटक प्रधानमन्त्री
३ पटक मन्त्री
४ पटक सांसद मात्रै हुन पाउने
केन्द्रीय समितिमा
३० वर्षमुनिका २० जना
३०–४० वर्ष समूहका २० जना
पार्टी संरचनामा जेनजीको सुनिश्चित प्रतिनिधित्व
पेशा, व्यवसाय र बौद्धिक क्षेत्रबाट ल्याट्रल इन्ट्री
विदेशस्थित जनसम्पर्क समितिबाट अन्तर्राष्ट्रिय संरचना
यी प्रस्ताव कार्यान्वयन भए कांग्रेस इतिहासकै सबैभन्दा ठूलो सांगठनिक सुधारतर्फ जानेछ।
अब निर्णय गगन–विश्वको, प्रतिक्रिया देउवाको
विशेष महाधिवेशनले कांग्रेसभित्र शक्ति सन्तुलन उल्टिएको संकेत दिएको छ।
पहिले देउवाले निर्णय गर्थे, अरूले प्रतिक्रिया दिन्थे।
अब अवस्था फेरिएको छ—
गगन–विश्व पुस्ताले निर्णय गर्ने र देउवाले प्रतिक्रिया दिने।
सम्मानजनक बिदाइ कि इतिहासको दबाब?
गगन–विश्वप्रकाशले देउवाको सम्मानजनक बहिर्गमन खोजेका थिए।
अब त्यो सम्भावना महाधिवेशनको निर्णयमा रूपान्तरण हुन सक्छ।

यदि नेतृत्व परिवर्तन हुन सकेन भने,
देशभर निर्णायक बन्दै गएको नवयुवा पुस्ताले
गगन–विश्व पुस्तालाई नै प्रश्नको कठघरामा उभ्याउने खतरा पनि उत्तिकै छ।
कांग्रेसको यो महाधिवेशन किन महत्वपूर्ण?
यो केवल कांग्रेसको आन्तरिक मामिला रहेन।
यो देशको राजनीतिले कुन पुस्तालाई सुन्ने भन्ने प्रश्नसँग जोडिएको छ।
झन्डै दुई तिहाइ प्रतिनिधि राजधानीमा उभिएपछि
अब कांग्रेस फुट्छ कि फुट्दैन भन्ने बहस होइन,
कांग्रेस कसरी बदलिन्छ भन्ने प्रश्न केन्द्रमा आएको छ।
विशेष महाधिवेशनले दिएको सन्देश स्पष्ट छ—
कांग्रेसमा अब नेतृत्व परिवर्तन विकल्प होइन, अनिवार्यता बनिसकेको छ।


