अमेरिका–इरान तनाव चर्कियो, इरानका सैन्य तथा रणनीतिक पूर्वाधारमा अमेरिकी हवाई आक्रमण

काठमाडौं, असार २५ — अमेरिका र इरानबीचको तनाव फेरि तीव्र बनेको छ। अस्थायी युद्धविराम तथा प्रारम्भिक समझदारी प्रभावहीन बनेपछि अमेरिकी सेनाले इरानका विभिन्न सैन्य र रणनीतिक पूर्वाधारलाई लक्षित गर्दै व्यापक हवाई आक्रमण गरेको अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमहरूले जनाएका छन्।
अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इरानसँग भएको प्रारम्भिक सहमति समाप्त भएको घोषणा गर्दै सैन्य कारबाहीलाई स्वीकृति दिएका हुन्। अमेरिकी सेन्ट्रल कमाण्डका अनुसार हर्मुज जलमार्गमा व्यावसायिक जहाजमाथि भएको आक्रमणको जवाफस्वरूप इरानका विभिन्न सैन्य संरचनामाथि लक्षित आक्रमण गरिएको हो।
पत्रकारहरूसँग कुरा गर्दै राष्ट्रपति ट्रम्पले यो अभियानलाई पूर्ण युद्ध नभई ‘इरानलाई परमाणु क्षमताबाट रोक्ने रणनीतिक अभियान’ भएको दाबी गरेका छन्। उनले इरानले पुनः समुद्री मार्गमा आक्रमण गरे त्यसको परिणाम अझ गम्भीर हुने चेतावनी पनि दिएका छन्।
बुधबार राति गरिएको आक्रमण पछिल्ला दिनहरूको तुलनामा अझ व्यापक रहेको बताइएको छ। अमेरिकी सेनाले मुख्य रूपमा इरानी इस्लामिक रिभोलुसनरी गार्ड कर्प्स (IRGC) का तटीय राडार प्रणाली, एन्टि–शिप मिसाइल, हवाई प्रतिरक्षा संयन्त्र तथा सैन्य पूर्वाधारलाई निशाना बनाएको जनाएको छ।
आक्रमणपछि बन्दर अब्बास, सिरिक, आबु मुसा, जास्क, क्युशम टापु तथा चाबहार क्षेत्रमा शक्तिशाली विस्फोट भएका समाचार सार्वजनिक भएका छन्। केही तटीय क्षेत्रमा विद्युत् आपूर्ति समेत प्रभावित भएको जनाइएको छ।
यस्तै, इरानको गोलेस्तान प्रान्तस्थित आक तेके खान नजिकको रेलमार्ग पुलमा क्षेप्यास्त्र प्रहार हुँदा रेल संरचनामा क्षति पुगेको इरानी सरकारी सञ्चारमाध्यमले जनाएको छ।
बढ्दो तनावबीच क्षेत्रीय शक्तिहरूले कूटनीतिक पहललाई निरन्तरता दिएका छन्। पाकिस्तान, कतार र इजिप्टका उच्च अधिकारीहरूले वार्तालाई अगाडि बढाउने प्रयास गरिरहेका छन् भने टर्की र साउदी अरेबियाले पनि द्वन्द्व थप विस्तार हुन नदिन सक्रिय पहल गरिरहेको बताइएको छ।
यता इरानले भने अमेरिका आफ्नै प्रतिबद्धताबाट पछि हटेको आरोप लगाउँदै आएको छ। विश्लेषकहरूले यो द्वन्द्व अझ लम्बिएर हर्मुज जलमार्ग प्रभावित भए विश्वव्यापी तेल आपूर्ति र इन्धनको मूल्यमा प्रत्यक्ष असर पर्न सक्ने चेतावनी दिएका छन्।